NRC Handelsblad, 15 december 2010
Door: Herien Wensink
Met welke politicus zou Laura van Dolron het podium delen op de première van
Welk stuk? Dit toneelstuk, dat ze eerder speelde met elke avond een voor haar van tevoren onbekende acteur, herhaalt ze bij het Nationale Toneel nu vijf avonden met politici.
De eerste minuten gaat haar gast schuil achter een gordijn, en moet hij of zij Van Dolrons vragen beantwoorden met bordjes voor JA en NEE. Dat creëert meteen een komische situatie. Laura: „Ben je hier om kiezers te winnen?” Bordje NEE. „Lieg je?” NEE. „En nu?” NEE. „Heb je last van zweethanden?” Beide bordjes, weifelend, ja en nee. Ha! De gast heeft humor! Spanning in de zaal, is het Martin Bosma?
Het bleek CDA-kamerlid Pieter Omtzigt. Achter de schermen schrijft hij op wie hij is, zodat Van Dolron dat van een briefje kan lezen. Dan begint het stuk, en moet de politicus zich door Van Dolron laten meevoeren, „als een twijgje door een rivier.” De gast zegt haar teksten na, en Van Dolron geeft hem opdrachten, soms een beetje plagerig: „Wist je dat ze bij het Nationale Toneel altijd naakt gaan?”
Het idee bij de eerste versie van
Welk stuk? was dat het voor een acteur ontregelend is om als zichzelf, zonder rol, op het podium te staan. Alleen: met een politicus werkt dat niet. Die is wel gewend om voor zestig man charme te improviseren. Ook Omtzigt deed dat met schwung.
En politici geven de regie niet écht uit handen. Nooit sprak Omtzigt simpelweg Van Dolrons teksten uit, voortdurend gaf hij er een eigen draai aan. En Van Dolron liet dat toe. Dan blijkt de zwakte van het stuk; alles is bedacht, en bij improvisatie loopt het mis. Al blijft het leuk een kamerlid in pak „een explosie van vrijheid als kritische reflectie op Sartre” te zien spelen.
Aan het slot zijn de rollen omgedraaid en mag Omtzigt Van Dolron souffleren. Hij laat haar zeggen dat theatermakers net politici zijn: ze reageren op de waan van de dag. Die tekst zou heel goed door Van Dolron zelf geschreven kunnen zijn. En is dat waarschijnlijk ook.
