Onstage.nl
Door: Brian Lo Sin Sjoe
De Kersentuin in bloei
4 sterren
Met De Kersentuin van Tsjechov heeft regisseur Erik Vos de fijne balans weten te vinden tussen een lach en een traan. Zijn uitmuntende cast doorgrondt niet alleen de emoties van deze klassieke tragikomedie, maar doet het ook nog eens relevant en herkenbaar voelen.
Als het stuk begint gaat het niet goed met het familiefortuin van Ljoebow (de extravagante Betty Schuurman) en haar broer (Hubert Fermin). Ze dreigen hun Russisch landhuis met de geliefde kersenboomgaard kwijt te raken. Als ze via de koopman Lopachin (Stefan de Walle) een oplossing aangereikt krijgen, slaan ze deze echter in de wind. De twee weigeren de realiteit van hun precaire situatie onder ogen te zien en verliezen hiermee alles.
Op briljante wijze laat Tsjechov zien hoe mensen op diverse wijzen met verandering omgaan. Tegelijkertijd laat hij ook de sociale verandering van een maatschappij zien. Vos en zijn cast weten beide aspecten, het emotionele en politieke, haarfijn uit de doeken te doen. En ze doen dit met veel humor. Vanwege de timing van deze productie voelt het stuk, vanwege de huidige economische crisis, ook nog eens bijzonder actueel.
De zeer ervaren Vos, die dit jaar de VSCD oeuvreprijs toegekend heeft gekregen, heeft een meesterlijke productie gerealiseerd. Met slechts enkele rekwisieten en doeken weet hij een hele wereld te suggereren. Vos creëert wonderschone tableaus van mensen, waarbij de diepte van het toneel ruim uitgebuit wordt. Deze diepte weet hij tevens te manipuleren om expressie te geven aan de afstand en miscommunicatie tussen de personages.
De acteurs staan geheel in dienst van deze ensembleproductie en zijn stuk voor stuk uitmuntend. Elk personage lijkt tot in het kleinste detail te zijn uitgewerkt en samen vormt de cast een ontroerend mozaiek van een samenleving in verandering. De cast doet je lachen om de tragiek van de mens, maar in de stiltes en subteksten weten ze ook effectief naar de strot te grijpen. Zo is bijvoorbeeld Wim Meuwissen, als de stokoude bediende, de definitie van tragikomedie. En is de onbeantwoorde liefde tussen Lopachin en de verharde Warja (Anniek Pheifer) hartverscheurend. Zo zijn er echter nog tal van rake portretten in deze productie.
De Kersentuin, Tsjechov's zwanenzang, is geen zwaarmoedige imitatie van een Russisch stuk. Ondanks de gebroken illusies en onbeantwoorde liefdes staat deze kersentuin in bloei.